ÖSYS-LYS Halk Edebiyatı Soruları-2

Halk Edebiyatı ders notları

1. Halk şiirimizin güçlü soluklu bir şairidir. Kendini yedi yaşından itibaren saza, söze, şiire ve türküye vererek dış dünyasının karanlığını, gönül dünyası ile aydınlatmıştır. Gönül gözüyle yazdığı şiirlerinde birlik, beraberlik, yurt sevgisi, güzellik, gurbet, ayrılık duygularını dile getirmiştir.
Bu parçada tanıtılan şair aşağıdakilerden hangisidir?
A) Yunus Emre
B) Pir Sultan Abdal
C) Karacaoğlan
D) Âşık Veysel
E) Dadaloğlu
(1991-ÖSYS)


2. Aşağıdaki dizelerden hangisi bir taşlamadan alınmış olabilir?
A) Ayna almış perçem düzer,
     Zülfün tarayı tarayı
B) Kırık çanağı yok ayran içecek
     Kahveye gelir de fincan beğenmez
C) Eğil dağlar eğil üstünden aşam
     Yeni talim gelmiş varam alışam
D) Güzel gitti diye pınar ağladı
     Acıdı yüreğim yandı pınara
E) Avcılardan kaçmış ceylan misali,
     Geçmiş dağdan dağa yoktur durağı
(1992-ÖSYS)


3. Divan edebiyatındaki "gazel"in konu bakımından Halk edebiyatındaki benzeri aşağıdakilerden hangisidir?
A) Varsağı
B) Destan
C) Türkü
D) Koşma
E) Nefes
(1992-ÖSYS)


4. Gazel ve koşmanın karşılaştırılması ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?
A) Gazel, Divan edebiyatına, koşma, âşık edebiyatına özgü nazım biçimidir.
B) Gazelde nazım birimi beyit, koşmada dörtlüktür.
C) Gazel, aruzun istenilen her kalıbıyla yazıldığı halde koşma genellikle hoca ölçüsünün 11’li kalıbıyla yazılır.
D) Gazel, 10-20 beyitten, koşma 7-12 dörtlükten oluşur.
E) Gazellerin konusu sevgilinin güzelliği, aşk ve şarap; koşmalarınki ise genellikle aşk, sevgi ve doğa güzellikleridir.
(1993-ÖSYS)


5.
Bahçelerde gül gerek
Güllere bülbül gerek
Senin gibi güzele
Bencileyin kul gerek
Bu dörtlüğün nazım biçimi aşağıdakilerden hangisidir?
A) Varsağı
B) Divan
C) Destan
D) Koşma
E) Mani
(1994-ÖSYS)


6. Düzenleyicisi bilinmez, halkın sözlü geleneğinden oluşur. Çağdan çağa, yerden yere içeriğinde olsun, biçiminde olsun değişikliklere uğrayabilir. Her zaman bir ezgiyle söylenir.
Bu parçada, aşağıdakilerin hangisinden söz edilmektedir?
A) Türkü
B) Şarkı
C) Gazel
D) Mesnevi
E) Koşma
(1995-ÖSYS)


7. Halk hikâyeleriyle ilgili olarak aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?
A) Sevgi ve kahramanlık konuları işlenir.
B) Kişiler gerçek yaşamdakilere yakındır; olağanüstülükler oldukça sınırlıdır.
C) Oluştukları çağdaki sosyal yapıyı ve iç mücadeleleri yansıtır.
D) Anlatım tümüyle nesre dayalıdır
E) Anlatıcıları okuryazar, az çok kültürlü kişilerdir.
(1997-ÖSYS)


8. Divan edebiyatında "hicviye" denilen alaylı yergi şiirinin Halk edebiyatındaki karşılığı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Koşma
B) Semai
C) Taşlama
D) Destan
E) Türkü
(1997-ÖSYS)


9. Bir kimsenin ölümü üzerine duyulan üzüntü ve acıyı anlatmak, onun erdemlerini, iyi yönlerini dile getirmek amacıyla yazılan şiirlere verilen addır. Ölen bir kişi için yazılan bu tür şiirlere divan edebiyatında ---------, halk edebiyatındaysa --------- denmiştir.
Bu parçada boş bırakılan yerlere, verilen bilgilere göre aşağıdakilerden hangisi getirilebilir?
A) mersiye – ilahi
B) mesnevi – koşma
C) mevlit – koşma
D) mevlit – ağıt
E) mersiye – ağıt
(2006-ÖSYS)


10. Orta oyunuyla ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?
A) Erkekler tarafından canlandırılan kadın tipine “Zenne” adı verilir.
B) Başoyuncu, okumuş, orta sınıf şehirliyi temsil eden “Kavuklu”dur.
C) Herhangi bir metne bağlı kalınmadan doğaçlama olarak oynanır.
D) “Fasıl” oyunun asıl konusunun işlendiği bölümdür.
E) “Balama” ve “Frenk” oyuncu tiplerindendir.
(2008-ÖSYS)


11. Ne halk türküleri ne de halk oyunları, ilk biçimlerini koruyabilir. Bunlar yayılma sürecinde birçok kez değişmiş, kimi zaman bu değişmelerle zenginleşmiş, kimi zaman da bayağılaşmıştır. Bu değişiklikleri yapanların da kim olduğu bilinmez.
Bu sözler aşağıdaki kavramlardan hangisini akla getirmektedir?
A) Yöresellik
B) İçtenlik
C) Anonimlik
D) Abartılılık
E) Yalınlık
(2010-LYS)


12. Aşağıdakilerin hangisi Karagöz oyununun özelliklerinden biri değildir?
A) Ciddi ve ağırbaşlı bir hava taşıma
B) Müzikten yararlanma
C) Usta-çırak geleneği içinde sürdürülme
D) Tiplerin aynı kişi tarafından seslendirilmesi
E) Değişik ağız ve ses taklitlerine dayanma
(2010-LYS)


13. Halk edebiyatına özgü aşağıda verilen terimlere ilişkin tanımların hangisi yanlıştır?
A) "İlahi", özel bir ezgiyle okunan, Tanrı'ya övgü ve yakarma amacıyla söylenen şiir türüdür.
B) "Koçaklama", dağ, at, yayla gibi doğayla ilgili varlıkları ve sevgiliyi övüp yüceltmek için söylenen şiir türüdür.
C) "Mâni", genellikle dört dizeli, yedili hece ölçüsüyle oluşturulan, uyakları "a a b a" dizilişinde olan ve başta aşk olmak üzere çeşitli konularda söylenen şiir türüdür.
D) "Semai", sekizli hece ölçüsüyle ya da aruzla yazılan ve sevgi, doğa, güzellik gibi konuların işlendiği şiir türüdür.
E) "Koşma", ayrılık, aşk ve doğa konuları üzerinde on birli hece ölçüsüyle ve değişik uyak düzenleriyle kurulup saz eşliğinde söylenen, sekiz dörtlükten oluşan lirik şiir türüdür.
(2011-LYS)


14. Karagöz oyunuyla ilgili olarak aşağıda verilenlerden hangisi yanlıştır?
A) Giriş, muhavere, fasıl ve bitiş olmak üzere dört bolümü vardır.
B) Tuzsuz Deli Bekir, zengin, mirasyedi, çıtkırıldım bir tiptir ve İstanbul ağzıyla konuşur.
C) Kastamonulu, Rumelili, Bolulu gibi İstanbul'a iş aramaya gelmiş veya meslek edinmiş, yerleşmiş taşralı Türk tipleri vardır.
D) Yardak, Karagözcünün isteği doğrultusunda, perde gazelleri, şarkılar, türküler okur, tef çalar.
E) Çelebi, Frenk ve Zenne önemli tipler arasında yer alır.
(2012-LYS)


15.
Seni sevmek bana verse de çile
Yılmadan çekerim yeter ki he de
Senin gibi biten ender bir güle
Gözyaşı dökerim yeter ki he de
Bu dörtlüğün nazım türü aşağıdakilerden hangisidir?
A) Taşlama
B) Koçaklama
C) Güzelleme
D) Ağıt
E) Destan
(2016-LYS)


16. Türk edebiyatındaki en önemli temsilcisi Yunus Emre olan ilahi; Allah aşkını konu edinen, onu övmek için özel bir ezgiyle yazılıp söylenen, herhangi bir tarikat izi taşımayan şiirlerdir. Bu şiirler; söylendiği yere, kesime veya tarikata göre farklı isimler alır.
Aşağıdakilerden hangisi bu isimlerden biri değildir?
A) Âyin
B) Nefes
C) Tapuğ
D) Devriye
E) Deme
(2016-LYS)


CEVAPLAR: 1- D   2- B   3- D   4- D   5- E   6- A   7- D   8- C   9- E   10- B   11- C   12- A   13- B   14- B   15-C   16- D

Soruların devamı için tıklayın