Din Kültürü 9. Sınıf 2. Ünite

Temizlik ve İbadet ünite özeti.

1. İBADETİN ANLAMI VE KAPSAMI

İbadet: Sözlük anlamı boyun eğme, itaat etme, kulluk etme, tapınma demektir. Terim olarak ise Allahü Teala'ya saygımızı, bağlılığımızı belirtmek, O'na olan kulluk görevimizi yerine getirmek, O'nun emirlerine uyup yasaklarından kaçınmak demektir. Başlıca ibadetler namaz, oruç, zekat ve hac olup bunların dışında Allah'ın rızasını kazanmak amacıyla yapılan her güzel iş ibadettir.
www.huseyinarasli.com

Başlıca İbadetler:

» Beden ile yapılan ibadetler: Namaz, oruç.

» Mal ile yapılan ibadetler: Zekat, sadaka.

» Hem mal, hem beden ile yapılan ibadetler: Hac.

"İslam beş temel esas üzerine kurulmuştur. Bunlar; Allah'tan başka ilah olmadığına ve Hz. Muhammed'in O'nun elçisi olduğuna inanmak, namaz kılmak, zekat vermek, hacca gitmek ve oruç tutmaktır." Hz. Muhammed (s.a.v.)


Hangi Davranışlar İbadet Sayılır: Allah'ın rızasını kazanmak için yaptığımız her güzel iş ve faydalı davranış ibadet sayılır. Örneğin; Yardıma ihtiyacı olan birine yardım etmek, yollardaki eziyet verici şeyleri kaldırmak, ilim öğrenmek ve öğretmek, başkalarının iyiliğini istemek ve hayır dua etmek, Kur'an okumak, kazancımızın helal olmasına dikkat etmek....


Şirk: Allah'a ortak koşmak demektir. Dinimizde ibadet sadece Allah'a yapılır. Putlara, gök cisimlerine, ateşe vb. tapmak ve bunları Allah'ın yardımcıları veya değişik görevleri olan tanrılar gibi inanmak şirktir.

"Ben cinleri ve insanları ancak bana kulluk etsinler diye yarattım." (Zariyat suresi, 56. ayet)
www.huseyinarasli.com

Ef'âl-i Mükellefîn (İbadetlerin Hükümlerini İfade Eden Kavramlar):

Farz: Yüce Allah'ın bizden kesin olarak yapmamızı istediği iş ve davranışlardır. Namaz, oruç, ana-babaya itaat.

Vacib: Farz kadar kesin olmasa da Allah'ın bizden yapmamızı istediği iş ve davranışlar. Bayram namazı kılmak, kurban kesmek.

Sünnet: Peygamberimizin söylediği sözler, yaptığı davranışlar, başkası yaptığında onay verdiği davranışlar. www.huseyinarasli.com


2. NİÇİN İBADET EDİLİR


Niçin İbadet Edilir:

» Allah'ın rızasını kazanmak için

» O'na karşı kulluk görevimizi yerine getirmek için

» O'nun verdiği sayısız nimetlere şükretmek için

» Sevap kazanmak için

» Cenneti kazanmak için

» Kötülüklerden uzaklaşmak için

» Davranışlarımızı (ahlakımızı) güzelleştirmek için


İbadetin İnsana Kazandırdıkları:

» İbadet imanımızı pekiştirir.

» İbadet bizlere sorumluluk bilinci kazandırır.

» İbadet Ahlakımızı güzelleştirir.

» İbadet insanı Allah'ın rızasına eriştirir.

» İbadet insanı günaha yönelmekten alıkoyar.

» İbadet insanın sabırlı, kararlı ve ümitli olmasını sağlar.



3. İBADET-TEMİZLİK İLİŞKİSİ (Abdest, Gusül, Teyemmüm, Beden ve Çevre Temizliği)

• Temizlik ikiye ayrılır;
a) Maddi temizlik: Beden, elbise ve çevre temizliği.
b) Manevi temizlik: Kalbimizin kötü duygu ve düşüncelerden arındırılması anlamındaki temizlik (Kalp temizliği).

• Dinimizde birçok ibadetin ön şartı temiz olmaktır. Örneğin; namaz kılmak ve Kur'an okumak için abdest almak, haftada en az bir defa gusül abdesti almak, namaz kılarken kılınacak yeri temizlemek, temiz elbiseler giymek.
www.huseyinarasli.com
• İbadetler aynı zamanda insanı manevi kirlerden de arındırır. Örneğin; "Namaz insanı kötülükten alıkoyar" (Ankebut suresi, 45. ayet), zekat cimrilik huyundan kurtarır, hac kardeşlik ve birlik-beraberlik duygularını pekiştirir.


► Beden Temizliği

     Beden, Allahü Teala'nın bize bir emanetidir. Emanete iyi bakmanın en önemli yollarından biri de onu temiz tutmaktır.

"Allah temizdir, temizliği sever." (Hadis-i şerif)

"Eğer müminlere zor gelmeyeceğini bilseydim, onlara her namaz için dişlerini fırçalamalarını emrederdim." (Hadis-i şerif)


Peygamberimizin Beden Temizliği İle İlgili Sünnetleri:

» Haftada en az bir defa bütün vücudu yıkamak

» Uykudan kalkınca, yemekten önce ve sonra elleri yıkamak

» Dişleri günde birkaç defa fırçalamak (misvak)

» Kasık ve koltuk altı kıllarını temizlemek

» Tırnakları kesmek

» Küçük ve büyük abdestten sonra temizlenmek

» Sık sık ağzı ve burnu temizlemek

» Saçlarını temiz ve bakımlı tutmak
www.huseyinarasli.com

► Gusül

     Gusül abdesti, bütün bedeni hiç kuru yer kalmayacak şekilde usulüne uygun olarak temizlemek demektir. Diğer adı "boy abdesti"dir. Akıllı ve ergenlik çağına ulaşmış her Müslüman; erkek ise cünüplük durumunda, kadın ise adet ve lohusa durumlarının bitiminde gusül abdesti almak zorundadır. Gerekli durumlarda boy abdesti almayan bir Müslüman namaz kılamaz, Kabe'yi tavaf edemez.

"...Eğer cünüp oldunuz ise boy abdesti alın..." (Maide suresi, 6. ayet)


Gusül Abdestinin Farzları:

» Ağza su alıp çalkalamak

» Buruna su çekip temizlemek

» Bütün bedeni kuru yer kalmayacak şekilde yıkamak


Gusül Abdestinin Alınışı:

» Önce euzü-besmele çekilir. (Euzübillahi mineşşeytanirracim. Bismillahirrahmanirrahim.)

» Niyet edilir. (Niyet ettim Allah rızası için gusül abdesti almaya)

» Eller, ağız ve burun yıkanır.

» Bedenin herhangi bir yerinde bulunan kirler temizlenir.

» Avret bölgesi güzelce temizlenir.

» Namaz abdesti alınır.

» Bütün vücud, kuru yer kalmayacak şekilde yıkanır.

» Yıkanırken su israf edilmemelidir.


► Abdest

     Abdest, vücudumuzun belirli organlarını usulüne uygun olarak yıkamak ve başımızı mesh etmek suretiyle yapılan temizlik niteliğinde bir ibadettir. Abdest almak, namaza hazırlık (namazın dışındaki) şartlarındandır.

"Ey iman edenler! Namaz kılmaya kalktığınız zaman yüzlerinizi, dirseklerinize kadar ellerinizi yıkayın, başlarınızı mesh edip topuklara kadar ayaklarınızı yıkayın..." (Maide suresi, 6. ayet)


Abdestin Farzları:
www.huseyinarasli.com
» Yüzü yıkamak

» Kolları dirseklerle beraber yıkamak

» Başımızın dörtte birini ıslak elle mesh etmek

» Ayakları topuklarla birlikte yıkamak


Abdestin Alınışı:

» Önce euzü-besmele çekilir. (Euzübillahi mineşşeytanirracim. Bismillahirrahmanirrahim.)

» Niyet edilir. (Niyet ettim Allah rızası için abdest almaya)

» Eller bileklere kadar üç kez yıkanır.

» Ağız ve burun üç kez yıkanır.

» Yüz, üç kez yıkanır.

» Önce sağ kol, sonra sol kol dirseklerle beraber üç kez yıkanır.

» Başımızın dörtte biri ıslak elle mesh edilir.

» Kulaklar temizlenir ve boyun mesh edilir.

» Önce sağ ayak, sonra sol ayak topuklarla birlikte üç kez yıkanır.


Abdesti Bozan Durumlar:

» Tuvalet ihtiyacını gidermek

» Yellenmek

» Kusmak

» Uyumak veya bayılmak

» Vücuttan kan, irin vb çıkması


► Teyemmüm

• Suyun bulunmadığı veya kullanımının uygun olmadığı yerlerde temiz toprak veya toprak cinsinden bir şeyle alınan abdeste teyemmüm denir.

• Teyemmüm, abdest veya boy abdesti yerine geçici olarak alınır.

• Su bulunduğu zaman teyemmüm bozulur.

• Abdesti bozan durumlar teyemmümü de bozar.

• Teyemmüm, İslam'ın kolaylık dini olduğunun bir göstergesidir.

"... Su bulamamışsanız temiz toprakla teyemmüm edin de yüzünüzü ve (dirseklere kadar) ellerinizi onunla mesh edin. Allah size herhangi bir güçlük çıkarmak istemez fakat sizi tertemiz kılmak ve size verdiği nimetini tamamlamak ister, umulur ki şükredersiniz." (Maide suresi, 6. ayet)


Teyemmümün Alınışı:

» Önce euzü-besmele çekilir. (Euzübillahi mineşşeytanirracim. Bismillahirrahmanirrahim.)

» Niyet edilir. (Niyet ettim Allah rızası için teyemmüm almaya)

» Eller temiz toprağa sürülerek silkelenir ve yüz mesh edilir.

» Eller temiz toprağa sürülerek silkelenir, önce sağ kol, sonra da sol kol mesh edilir.


Teyemmümü Bozan Durumlar:

» Abdesti bozan durumlar teyemmüm için de geçerlidir.


► Mekan ve Çevre Temizliği

     Dinimizde temizliğin maddi kısmı sadece beden ve elbise temizliğinden ibaret değildir. Toplu bir şekilde kullandığımız ve faydalandığımız çevreyi de temiz tutmamız gerekir. Çünkü çevre dediğimiz yollar, sokaklar, parklar, bahçeler, oyun alanları, gökyüzü, denizler, göller, nehirler ve hatta uzay-evren hepimizin ortak kullanım alanlarıdır.

"Göğü Allah yükseltti ve dengeyi o koydu. Sakın dengeyi bozmayın." (Rahman suresi, 7.-8. ayetler)
"İnsanların bizzat kendi işledikleri yüzünden karada ve denizde düzen bozuldu..." (Rum suresi, 41. ayet)

"Çevrenizi ve evlerinizi temiz tutunuz. Yahudilere benzemeyiniz. Çünkü onlar süprüntülerini evlerinde biriktirirler." (hadis-i şerif)

Peygamber Efendimiz (s.a.v.) "Sakın lânete uğrayanlardan olmayınız." buyurunca, sahabeler, ´Bunlar kimlerdir?´ diye sordular. Peygamberimiz de, "Herkesin gelip geçtiği yollara, gölgeliklere, su kenarlarına ve ağaçların altına abdest bozup kirletenlerdir." diye cevap verdi.


Mekan ve Çevre Temizliği Konusunda Üzerimize Düşen Görevler:

» Çöpleri çöp kutusuna atmalıyız

» Ormanları, ağaçları, bitkileri korumalıyız.

» Denizleri, akarsuları, gölleri vb su kaynaklarını kirletmemeliyiz.

» Evcil hayvanlarımızı parklarda bahçelerde dolaştırırken atıklarını temizlemeliyiz.

» İnsanları, özellikle hastaları, çocukları, bebekleri rahatsız edecek şekilde gürültü kirliliği yapmamalıyız.

» Bütün bu konularda kendimiz duyarlı olduğumuz gibi başkalarına da örnek olmalıyız.

© Telif Hakkı

Sitedeki dökümanlar yazılı izin olmadan kitap olarak bastırılamaz, herhangi bir internet sitesinde yayınlanamaz, paylaşılamaz. Aksi takdirde yasal işlem başlatılacaktır. Hüseyin Araslı'ya ait yayınlar 5846 Sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanununca telif hakkına tabidir. Öğretmen arkadaşlar öğrencilerine fotokopi yoluyla çoğaltıp dağıtabilirler.