Mevlevîlik

Büyük Türk mutasavvıfı Mevlana Celaleddin Rumî'nin (öl.1273) görüş ve düşüncelerine dayanan tasavvuf ekolüdür. Mevlana hazretleri 1207 yılında Horasan'ın Belh şehrinde dünyaya geldi. Babası sultânu'l-ulema (alimler sultanı) Sultan Veled, annesi Mü'mine Hatun'dur. Mevlana küçük yaşlarda iken ailesi ile birlikte Anadolu'ya göç etti ve Konya şehrinde yaşamaya başladı. İlk tahsilini babasından aldı. Daha sonra Halep, Şam, Konya gibi zamanın önemli ilim merkezlerinde eğitim gördü. Zamanının bütün ilim dallarında kendini çok iyi yetiştirdi. Büyük medreselerde dersler okuttu, çok talebeler yetiştirdi. Döneminin edebiyat dili Farsça olduğu için eserlerini Farsça yazdı. Görüşleriyle, düşünceleriyle ve eserleriyle geniş halk kitleleri üzerinde derin etkiler bıraktı. Bu düşünceleri oğlu Sultan Veled tarafından sistemli hale getirildi. Mevlana 66 yaşında Konya'da vefat etti. Mezarı Konya'dadır. Mevlana, insanların eğitimi üzerinde önemle dururdu. O, güzel ahlaklı insanlardan oluşmuş huzurlu bir toplumun eğitim sayesinde mümkün olacağını belirtmiştir. Mevlana'ya göre "Âlemden maksat insandır." İnsan yeryüzünde Allah'ın halifesidir. Bu nedenle insan sevilmeli, ona saygı duyulmalıdır. Mevlevilikte "sema" töreninin önemli bir yeri vardır.

Sema: Ney ve nısfiye gibi müzik aletleri eşliğinde elleri iki yana açıp dönerek yapılan zikir.

Mukabele: Mevlevi dervişlerinin birbirleri önünde saygıyla baş eğmeleri.

Mevlana'nın Önemli Eserleri: Mesnevi, Divan-ı Kebir, Fîhi mâ fih.


Mevleviliğin Önemli Bazı İlkeleri

» İnsanları sevmek ve hoşgörülü olmak

» Başkalarının ayıplarını yüzlerine vurmamak

» Din, dil, ırk ayrımı yapmadan bütün insanları sevmek

» İnsana değer vermek

» Gönlümüzü kötü huylardan arındırmak

» İbadetleri samimi bir şekilde yerine getirmek


Örnek Sorular

• Mevlana Celaleddin-i Rumi hazretleriyle ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
a) 1207 tarihinde Horasan'ın Belh şehrinde dünyaya geldi.
b) Babasının adı Sultan Veled'dir.
c) 66 yaşında Konya'da vefat etti.
d) Mezarı Horasan'dadır.
e) Dönemin edebiyat ve şiir dili Farsça olduğu için eserlerini Farsça kaleme almıştır.

cevap D


• Aşağıdakilerden hangisi Mevlana'nın meşhur bir eseridir?
a) Fıkhul ekber
b) Müsned
c) Sahih-i Buhari
d) Makalât
e) Mesnevi

cevap E


• Mevlevîlik'te ney ve nısfiye gibi müzik aletleri eşliğinde elleri iki yana açıp dönerek yapılan zikir, aşağıdakilerden hangisiyle adlandırılır?
a) Semah
b) Tören
c) Sema
d) Meşk
e) Sohbet

cevap C

© Telif Hakkı

Sitedeki dökümanlar yazılı izin olmadan kitap olarak bastırılamaz, herhangi bir internet sitesinde yayınlanamaz, paylaşılamaz. Aksi takdirde yasal işlem başlatılacaktır. Hüseyin Araslı'ya ait yayınlar 5846 Sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanununca telif hakkına tabidir. Öğretmen arkadaşlar öğrencilerine fotokopi yoluyla çoğaltıp dağıtabilirler.